Windows Server ROK mu OEM mi? Sunucu Lisansında Doğru Seçim
Kısa çözüm
- ROK yalnızca ait olduğu üreticinin sunucusunda kullanılır (Dell ROK → Dell)
- OEM lisans kurulduğu sunucuya bağlanır, başka sunucuya taşınmaz
- Windows Server çekirdek başına lisanslanır; sunucu başına en az 16 çekirdek
- Standard sürüm, tüm çekirdekler lisanslıyken 2 sanal makine hakkı verir
- Sunucuya bağlanan kullanıcılar için ayrıca CAL lisansı gerekir
- Uzak masaüstü (RDS) kullanımı ayrı bir erişim lisansı ister
Sunucu alımında donanım fiyatı konuşulur, işletim sistemi lisansı ise çoğu zaman son ana kalır. Sonra iki soru gelir: ROK mu alalım, OEM mi? ve bu lisans kaç kullanıcıya yeter? İkincisinin cevabı genellikle beklenmediktir. Bu yazıda katalogumuzdaki Windows Server 2025 Standard 16 Core OEM ve Dell Windows Server 2025 Standard ROK üzerinden farkları sade biçimde anlatıyoruz.
ROK Nedir?
ROK (Reseller Option Kit), sunucu üreticisinin kendi sunucularıyla birlikte sunduğu Windows Server lisansıdır.
- Üreticiye bağlıdır: Dell ROK, Dell sunucularda; HPE ROK, HPE sunucularda kullanılmak üzere tasarlanmıştır. Başka markanın sunucusuna kurulamaz.
- Üreticinin kurulum düzeniyle uyumludur; sunucuyla aynı kaynaktan geldiği için destek süreçleri tek elden yürür.
- Dell sunucu alıyorsanız (örneğin Dell PowerEdge T160) doğal eşleşme Dell ROK'tur.
OEM Nedir?
OEM lisans, marka ayrımı yapmadan sunucu donanımıyla birlikte kullanılmak üzere sunulur.
- İlk kurulduğu sunucuya bağlanır. O sunucu hizmetten çıkarsa lisans yeni bir sunucuya taşınmaz.
- Farklı markalarda veya kendi topladığınız sunucu donanımında kullanılabilir.
Pratik kural: Markalı bir sunucu (Dell, HPE, Lenovo) alıyorsanız o markanın ROK lisansı; markalar arası esneklik gerekiyorsa OEM. İkisinde de lisans, donanımın ömrüyle birlikte yaşar — sunucuyu yenilediğinizde lisans maliyetini de planlayın (sunucu seçim rehberi).
En Çok Karıştırılan Konu: Çekirdek Bazlı Lisanslama
Windows Server Standard ve Datacenter sürümleri işlemci çekirdeği sayısına göre lisanslanır:
- Sunucudaki tüm fiziksel çekirdekler lisanslanmalıdır.
- İşlemci başına en az 8 çekirdek, sunucu başına en az 16 çekirdek lisanslanır.
- Yani 8 çekirdekli tek işlemcili küçük bir sunucu da en az 16 çekirdek lisansı ister — "16 Core" paketin adı buradan gelir.
- İki işlemcili, işlemci başına 12 çekirdekli bir sunucu 24 çekirdek eder; 16 çekirdeklik paketin üzerine ek çekirdek lisansı gerekir.
Sunucu teklifi alırken işlemci modelini ve çekirdek sayısını lisans hesabıyla birlikte değerlendirin (sunucu bileşenleri).
Sanal Makine Hakkı: Standard mı Datacenter mı?
- Standard: Sunucunun tüm çekirdekleri lisanslandığında 2 sanal makine çalıştırma hakkı verir. Daha fazla sanal makine için çekirdekler yeniden lisanslanır.
- Datacenter: Tüm çekirdekler lisanslandığında sınırsız Windows Server sanal makinesi çalıştırma hakkı verir. Çok sayıda sanal makine planlıyorsanız hesap bu yöne döner.
KOBİ'lerde tipik düzen, bir fiziksel sunucuda örneğin bir dosya/etki alanı sunucusu ve bir uygulama sunucusudur; bu senaryo Standard'ın iki sanal makine hakkına sığar (sanallaştırma).
Sonradan Sürpriz Çıkaran Kalem: CAL
Sunucu lisansı, sunucunun çalışma hakkıdır. Sunucuya bağlanan kullanıcılar veya cihazlar için ayrıca CAL (Client Access License, istemci erişim lisansı) gerekir.
- Kullanıcı CAL: Kişi başına. Bir çalışan telefon, dizüstü ve masaüstünden bağlanıyorsa tek lisans yeter.
- Cihaz CAL: Cihaz başına. Vardiyalı çalışılan, birden fazla kişinin aynı bilgisayarı kullandığı yerlerde avantajlıdır.
- Uzak Masaüstü (RDS): Kullanıcılar sunucuya uzak masaüstüyle bağlanıp program çalıştıracaksa, normal CAL'a ek olarak RDS CAL gerekir.
Bütçe hazırlarken "sunucu + Windows Server" değil, "sunucu + Windows Server + çekirdek + CAL (+ RDS CAL)" satırlarını birlikte yazın.
"Windows 11 Pro'yu Sunucu Gibi Kullanalım" Fikri
Küçük ofislerde bir masaüstü bilgisayarı ortak klasör sunucusu yapmak sık görülür. İstemci işletim sistemleri aynı anda bağlanabilecek cihaz sayısında sınırlıdır ve sunucu hizmetleri için tasarlanmamıştır. Birkaç kişilik ortak dosya ihtiyacında bir NAS çoğu zaman daha doğru ve ekonomik bir çözümdür (NAS rehberi).
Sıkça Sorulan Sorular
ROK lisansı başka marka sunucuya kurulur mu?
Hayır. ROK, ait olduğu üreticinin sunucularında kullanılmak üzere tasarlanmıştır.
Eski sunucudaki OEM lisansını yeni sunucuya taşıyabilir miyim?
OEM lisans kurulduğu donanıma bağlıdır; yeni sunucu için yeni lisans planlanmalıdır.
5 kişilik ofiste kaç CAL gerekir?
Kullanıcı bazında lisanslama yapılıyorsa sunucuya erişen 5 kullanıcı için 5 kullanıcı CAL'ı gerekir.
Grisepet Notu
Sunucu modelini, işlemci ve çekirdek sayısını, kaç kullanıcının bağlanacağını ve uzak masaüstü kullanılıp kullanılmayacağını yazın; lisans satırlarını eksiksiz çıkaralım. Lisans etkinleştirme uyarıları için: Windows etkin değil uyarısı.
Bu yazıyla ilgili ürünler
Maksimum 4 taksit imkanı
